Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/14771 E., 2025/620 K.

10. Hukuk Dairesi 2024/14771 E. , 2025/620 K. MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1076 E., 2024/2777 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Salihli İş Mahkemesi SAYISI : 2023/6 E., 2023/367 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1995 tarihinden itibaren tarımsal ürün faaliyetinde bulunduğunu, davacının Bağ-Kur girişinin 01.02.2005 tarihi olarak göründüğünü, 20.09.1995, 10.09.1996, 20.10.1998 tarihli müstahsil makbuzları incelendiğinde davacının Bağ-Kur giriş kaydının 01.10.1995 olması ve 01.10.1995 - 31.12.1998 tarihleri arasında Bağ-Kurlu sayılması gerektiğini, S.S. ... Su Ürünleri Kooperatifi tarafından müstahsil makbuzu verilerek sattığı ürün bedelinden %1 Bağ-Kur kesintisi yapıldığını, Kurum'a başvurduğunu ve Kurum tarafından makbuz karşılığının bulunmadığı nedeni ile talebinin reddedildiğini beyanla davacının 01.10.1995 ve 31.12.1998 yılları arasındaki sigortalılık sürelerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir. II.CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 01.02.2005 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olarak tescilinin yapıldığını, 1995 - 1996 yıllarına ait müstahsil makbuzları ile 21.09.2022 tarihinde tevkifat talebinde bulunduğunu fakat düzenlenen makbuzların Kurum karşılıklarının bulunmadığını, davacının 01.10.1995 - 31.12.1998 tarihleri arasında Kurum'a herhangi bir başvurusunun bulunmadığını beyanla davanın reddi gereğini savunmuştur. III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın kabulü ile davacının 01.10.1995-31.12.1998 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun sigortalısı sayılması gerektiğinin, sigortalılık başlangıç tarihinin 01.10.1995 tarihi olduğunun tespitine karar verilmiştir. IV.İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "..Hükme esas alınan 1995 - 1996 ve 1998 yıllarına ilişkin müstahsil makbuzlarının S.S Kemerdamlar Tekelioğlu Pazar Su Ürünleri Kooperatifi firmasın tarafından düzenlendiği ve Kurum kayıtlarında söz konusu müstahsil makbuzlarının karşılıklarının bulunmadığı, dolayısıyla yapılan kesintilerin Kurum hesaplarına intikal etmediği anlaşıldığından yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde davacının mahkemece hüküm altına alınan dönemden 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılmasına olanak bulunmamaktadır. Bu itibarla davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan istinaf nedenleri yerinde görülmüş ve kararın kaldırılarak davanın reddine.." karar vermiştir. V.TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, temyizen bozulmasını istemiştir. C. Değerlendirme ve Sonuç Uyuşmazlık, davacının, 20.09.1995, 10.09.1996 ve 20.10.1998 tarihli müstahsil makbuzlarına istinaden 01.10.1995 - 31.12.1998 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir. 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Somut olayda; davacı tarafça 1995 yılından itibaren tarımsal ürün faaliyetinde bulunduğu, müstahsil makbuzlarının olduğu ve bu dönemlere ilişkin davacının 01.10.1995-31.12.1998 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalı sayılmasını talep etmiş olup, uyuşmazlık döneminde yürürlükte bulunan 2926 sayılı Kanun'un 2. maddesi gereğince kendi adına tarımsal faaliyette bulunan 22 yaşını doldurmuş erkeklerin zorunlu sigortalı sayılacaklarının düzenlendiği, bu şekilde çalışma yapanları köy ve mahalle muhtarlarının Kuruma bildirmesinin gerektiği, Kurumun da bu şekilde çalışmaları resen tespit görevinin bulunduğu, aynı Kanun'un 5. maddesine göre zorunlu sigortalı olmaktan kaçınılamayacağı, 2926 sayılı Kanun'da sigortalılığın tespiti davasının açılması ile ilgili bir ön koşul düzenlenmediği açıktır. Bölge Adliye Mahkemesince davacı adına düzenlenen müstahsil makbuzlarına istinaden Kurum hesaplarına intikal etmeyen tevkifatların mahsup işlemine esas alınmayacağı belirtilerek davanın reddine karar verilmiş ise de davanın niteliği gereği Tarım Bağ-Kur sigortalılığın başlangıcı ve hizmet tespiti talebinde tevkifat kesintilerinin Kuruma intikali gerekmediğine dair Yargıtay Hukuk Genel Kurulı kararı olup bu yöndeki gerekçe yerinde değilse de Hukuk Genel Kurulunun 2013/21-620 Esas sayılı kararına göre talep edenin 22 yaşını takip eden yılbaşından itibaren sigortalı sayılacaklarına ilişkin koşulun mevcudiyetine karşı davacının tevkifat tarihinde 22 yaşını doldurmadığı anlaşılmakla gerekçe hatalı ise de ret kararı sonuç itibariyle doğru olduğundan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliye yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.