Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/536 E., 2025/9 K. — alacak

T.C. ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2017/536 Esas - 2025/9 T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN ANKARA GEREKÇELİ KARAR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2017/536 KARAR NO : 2025/9 ... DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/08/2017 KARAR TARİHİ : 09/01/2025 G. K.YAZILDIĞI TARİH : 09/02/2025 Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA : Davacı vekili iddiasında özetle; Davalı şirket ile 16.09.2010 tarihinde davacı şirketin bayilerinin faaliyet gösterdiği istasyonlara davalı şirket tarafından sağlanacak otogaz ikmali ve satışı ile ilgili olarak sözleşme akdedildiğini, akaryakıt lisansı ile sektörde yıllardır faaliyet gösteren davacı şirketin, 01.12.2016 tarihinde ... lisans numarası ile otogaz lisansı aldığını, sektörde otogaz lisansı ile de ticari faaliyet göstermeye başladığından, davalı firma ile akdedilen sözleşme ... vasıtasıyla düzenlenen 13.06.2017 tarih ve... yevmiye numaralı ihtarname ile feshedildiğini, sözleşme süresi içerisinde aradaki ticari ilişkiye istinaden tutulan hesapların davacı şirketçe iyi niyetle incelenmemiş olduğunu, bu nedenle fesih tarihine kadar eksik prim alacaklarının davalı taraftan talep edilmediğini, sözleşmesinin feshi sonrası gerçekleştirilen sistem kontrolü sırasında davacı şirkete ödenmesi gereken yaklaşık 751.400- USD prim borcunun bulunduğunun davalıya ihtar edildiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 5. maddesi uyarınca davacıya yapılacak olan ödemeler davalı tarafından her ay sonunda bayilere kesilen faturalara göre hesaplanacağının kararlaştırıldığını, davacı şirketin, davalı şirketçe bildirilen prim bedellerine ilişkin hizmet faturaları düzenlediğini, davalı şirketin ise bu faturalara ilişkin bedelleri davacı şirkete ödediğini, sözleşmenin feshi nedeniyle geçmişe dönük olarak gerçekleştirilen sistem kontrolleri sırasında davalının taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen koşulları ve üzerine düşen edimlerini yerine getirmediği ve müşterek bayilerin LPG satımına ilişkin eksik bildirimde bulunduğu anlaşıldığını, davalının eksik prim ödemeleri nedeniyle davacı şirketin zararına neden olduğunu, Sözleşmenin 3. maddesi gereği sözleşmenin imza tarihinden itibaren davalı şirketin intifalı ve intifasız anlaşmalı akaryakıt istasyonlarındaki mevcut ... otogaz bayilerinin ve kurulacak otogaz bayilerinin sattığı otogazın beher tonu için davacı şirkete KDV dahil 50,00$ kar payı ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, Sözleşme tarihinden bu yana bayilere satılan her tonun 50,00 $ ile çarpılması ile bulunacak miktardan davacı şirkete ödenen miktar düşüldüğünde davacı şirketin 751.400$ prim alacağı bulunduğunun görüleceğini, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile sözleşmeye istinaden şimdilik, prim alacağından kaynaklı zararın 10.000,00-TL'sının , davalıdan ... yevmiye nolu ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı tarafça, 08/04/2022 tarihinde verilen ıslah dilekçesi ile talep 1.383.506,95 TL'ye yükseltilmiş, temerrüt tarihi olan 30/06/2017'den itibaren avans faizi uygulanması istenilmiştir. SAVUNMA: Davalı vekili savunmasında özetle; Taraflar arasında imzalanan 16.09.2010 tarihli sözleşmenin, sözleşmenin süresine ilişkin düzenlemesine göre, sözleşmenin 5 yıl süre ile geçerli olmak üzere tanzim edildiğinin belirtildiğini, buna göre sözleşmenin 16.09.2015 tarihi itibari ile sona erdiğini, davacı tarafın bu sözleşmenin 13.06.2017 tarihli ihtarname ile feshedildiği iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, sözleşmenin "tarafların hak ve yükümlülükleri" başlıklı V. Maddesinin 3.bendinde davacı tarafa yapılacak kâr payı ödemelerinin, "..., iş bu protokolün imza tarihinden itibaren... intifalı ve intifasız anlaşmalı akaryakıt istasyonlarındaki mevcut ... beher tonu için, ...'e KDV dahil 50$ (Amerikan Doları) kar payı ödeyecektir." şeklinde, 5. Maddesinde ödeme şeklinin "...'e yapılacak ödemeler, ... tarafından her ay sonunda bayilere kesilen faturalara göre hesaplanır, ... ay sonunu takip eden 5 (Beş) iş günü içinde satış tonajları ile ilgili ödeyeceği miktarları ... gönderir. KDV dahil ödemeler en geç, ... iletmesini takip eden on iş günü içinde ... tarafından ...'in banka hesabına yatırılacaktır." şeklinde düzenlenmiş olduğunu, sözleşmenin sona erdiği tarihten bugüne kadar 1,5 yılı aşkın zamandır davalı şirketten hiçbir talepleri olmadığı gibi, ilgili madde gereğince fatura da düzenlenmediğini, ayrıca, Sözleşmenin "IV-Sözleşmenin Kapsamı" başlıklı maddesinin 2.bendinde, ".......ın daha uzun süreli bir bayilik anlaşması varsa, ... bayilik anlaşmasından kaynaklanan ikmalin devamı için anlaşmanın kendisine sağladığı hakları kullanabileceği hususunda taraflar mutabıktır. " hükmü gereğince bir kısım bayii ile hukuki ve ticari ilişki devam etmekle birlikte, bu ticari ilişki sebebiyle davacı tarafın bir kar payı alacağı bulunmadığı, Söz konusu ihtara verilen cevapta da belirtildiği üzere, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, borcun hangi bayii satışlarından kaynaklandığının, satılan otogaz miktarının ve tespit edilen kar payı alacağının ayrıntılı olarak bildirilmesi istendiğini, ancak davacı taraf bu talebi yerine getirmeyerek işbu haksız ve mesnetsiz davayı açtığını, iddia ettiği üzere bayilerin LPG satımına ilişkin eksik bildirimde bulunulduğuna yönelik hiçbir belge sunmadığını, davacı şirketin sözleşmeye bağlı kalarak, sözleşmenin sona erdiği tarih olan 16.09.2015 tarihinde davacı tarafla ticari ilişkilerini yenilememek üzere sonlandırdığını, bu tarih sonrası hiçbir şekilde davacı tarafla ticari ilişkiye girilmediği ve o tarihe kadar olan tüm ödemelerin yapıldığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. GEREKÇE: Dava, hizmet sözleşmesi sonucunda kâr payı alacağının tahsili talepli alacak davasıdır. Tarafların dayandığı tüm deliller, ...)'da bulunan kayıtlar getirtilmiş, tarafların ticari defter ve kayıtları ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, düzenlenen bilirkişi raporu ve taraf vekillerinin itirazını karşılar ek rapor aldırılmıştır. Davacı taraf, davalı ile aralarında akdedilen sözleşme kapsamında, davacı şirketin akaryakıt bayilerinin faaliyet gösterdiği istasyonlarda davalı şirket tarafından sağlanacak otogaz ikmali ve satışı karşılığında kendilerine ödenmesi gereken primin eksik ödendiğinden bahisle, bakiye prim alacağının davalıdan tahsilini talep etmiş, davalı ise sözleşmenin süreli olduğunu, fesih tarihinden önce sona erdiğini, davacının prim alacağının ödendiğini belirterek, davanın reddini istemiştir. Buna göre sözleşmenin varlığı konusunda taraflar arasında ihtilaf olmamakla birlikte, akdi ilişkinin fesih tarihine kadar devam edip etmediği, davacının prim alacağının ödenip ödenmediği konusunda taraflar arasında ihtilaf olduğu anlaşıldı. Hükme esas alınan Mali Müşavir ve Nitelikli Hesaplama Bilirkişisinin 10/10/2024 tarihli raporunda; "Taraflar arasındaki sözleşmenin kapsamına, 18 bayinin dahil olduğu, davalı tarafça, sözleşme tarihi olan 16.09.2010 ile sözleşmenin fesih tarihi olan 14.06.2017 arasındaki dönemde, söz konusu 18 bayiye yapılan LPG satışları dikkate alınarak yapılan hesaplamaya göre, 18 bayiye satılan LPG miktarının toplam 5.471,410 TON olduğu, beher ton için 50 USD ücret/kar payı ödenmesi gerektiğinden, toplam ürün miktarına isabet eden ücret/kar payı tutarı 273.570,50 USD şeklinde hesaplandığı, 16.09.2010-14.06.2017 döneminde, davalı tarafça davacı hesabına 146.611,95 TL tutarında komisyon/kar payının alacak yazıldığı ve bu tutarın davacıya ödendiği, ödenen komisyon/kar payı tutarının USD karşılığının 61.372,62 USD olduğu, davalının davacıya 273.570,50 - 61.372,62 = 212.197,88 USD tutarında noksan ücret/komisyon/kar payı tahakkuk ettirdiği ve bu miktarda eksik ödeme yaptığı, 212.197,88 USD’nin TCMB USD döviz satış kurundan 30.06.2017 tarihindeki Türk lirası karşılığının (212.197,88 x 3,5135 =) 745.557,25 TL olduğu, ... yev. Nolu ihtarnamede davacının, ihtarın tebliğinden itibaren 15 gün içinde mevcut prim borcu olan 751.400 USD'nin banka hesabına yatırılmasını talep edildiği, ihtarnamenin 14.06.2017 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, 30/06/2017'de verilen sürenin dolduğu" hesaplanmıştır. Somut olayda tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı şirket ile davalı şirket arasında 16.09.2010 tarihli sözleşmenin imzalandığı, bu sözleşmeye göre, davalı ... bayilerine doğrudan otogaz satışı yapılacağının, davalı ... bayilerinin sattığı otogazın beher tonu için davacıya 50 USD kar payı ödeyeceğinin, sözleşme hükümlerinin 16.09.2010 tarihinden itibaren 5 yıl geçerli olacağının kararlaştırıldığı görülmüştür. Sözleşmenin süresi yönünden, davalı taraf her ne kadar sözleşmenin 16.09.2015 tarihi itibari ile sona erdiğini savunmuş ise de,....'dan gelen kayıtlara göre bu tarihten sonrada davacının bayilerine, davalı şirketin satışlarının devam ettiği anlaşılmakla, sözleşmenin fesih tarihine kadar devam etiğinin kabulü gerekir. Dosya kapsamına uygun, denetlenebilir bilirkişi raporunda da ayrıntılı olarak izah edildiği üzere, taraflar arasındaki sözleşme kapsamına 18 bayinin dahil olduğu, davalı tarafça, sözleşme tarihi olan 16.09.2010 ile sözleşmenin fesih tarihi olan 14.06.2017 arasındaki dönemde, söz konusu 18 bayiye satılan LPG miktarının toplam 5.471,410 TON olduğu, beher ton için 50 USD ücret/kar payı ödenmesi gerektiğinden, toplam ürün miktarına isabet eden ücret/kar payı tutarı 273.570,50 USD olduğu, davalı tarafça davacı hesabına 146.611,95 TL ödendiğinden, ödenen komisyon/kar payı tutarının USD karşılığı 61.372,62 USD'nin mahsubu ile davacının 212.197,88 USD bakiye komisyon/kar payı alacağının kaldığı, davacının bakiye bedelin ödenmesi talepli ... yevmiye nolu ihtarnamede davacının, ihtarın tebliğinden itibaren 15 gün içinde prim borcunun ödenmesinin talep edildiği, ihtarnamenin 14.06.2017 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, 30/06/2017'de davalının temerrüte düştüğü, bakiye alacağın TCMB USD döviz satış kurundan temerrüt tarihi olan 30.06.2017 tarihindeki Türk Lirası karşılığının (212.197,88 x 3,5135 =) 745.557,25 TL olduğu anlaşılmakla, davacı tarafından açılan dava kısmen kabul edilerek, 745.557,25-TL'nin temerrüt tarihi olan 30/06/2017'den itibaren hesaplanacak avans faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaati ile aşağıdaki hüküm verilmiştir. HÜKÜM :Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre; 1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; 745.557,25-TL'nin temerrüt tarihi olan 30/06/2017'den itibaren hesaplanacak avans faiziyle birlikte davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, 2-Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, 3-Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 50.929,02-TL harçtan, daha önceden ödenen toplam 23.626,85-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 27.302,17-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ne göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 115.834,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ne göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 99.692,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan; 31,40-TL Başvuru Harcı, 170,78-TL Peşin/nisbi Harcı, 23.456,07-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam 23.658,25TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan; 10.450,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.358,75-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 11.808,75-TL yargılama giderinin kabul/red oranı dikkate alınarak 6.363,61-TL lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 8- Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. ... (E-imzalıdır)