Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2024/6918 E., 2025/23 K.
Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi · E. 2024/6918 · K. 2025/23 · 06.01.2025
Genel HukukOy birliği
≡
Kısa özet
Bu davada dosya Yargıtay önüne gelmiş. Yargıtay uyuşmazlıkta davaya bakacak mahkemeyi belirledi; incelenen temel soru: 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir.
Bu özet karar metninden otomatik çıkarılmıştır; esas olan karar metnidir.
☺Vatandaş için açıklama
Yargıtay'ın cevapladığı temel soru: 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir.
İki mahkeme ya da hâkimlik davaya bakmanın kendi görevinde veya yetkisinde olmadığını söyleyince Yargıtay hangisinin bakacağını belirlemiş (merci tayini). Davanın esası hakkında karar verilmemiştir.
Yargıtay'ın gerekçesinden:
Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın İzmir 2. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
Karar oy birliğiyle verilmiş.
§Avukat için özet
Künye
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, E. 2024/6918, K. 2025/23, T. 06.01.2025
İlgili mahkemeler
İzmir 2. Çocuk Mahkemesi
Uyuşmazlık
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir
Mevzuat
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 22); 5235 sayılı Kanun (m. 36)
Gerekçe özü
“Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın İzmir 2. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.”
Hüküm
Yetkili merciin belirlenmesi — oy birliği
Pratik sonuç
Dosyaya, Yargıtay'ın belirlediği mahkeme veya hâkimlik bakacaktır.
Emsal değeri
Usule ilişkin bir karardır; davanın esası hakkında emsal değeri sınırlıdır. Benzer usul sorunlarında mahkemenin hangi ölçütlere baktığını göstermesi bakımından yararlıdır.
→Yargılama süreci
•
Yargıtay 5. Hukuk DairesiYetkili merciin belirlenmesi
6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
?Uyuşmazlık ve gerekçe
Yargıtay'ın cevapladığı soru5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir.
Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın İzmir 2. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
Uyuşmazlık, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir. 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinde de çocuklar hakkında verilecek koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının düzenlendiği, 5395 sayılı Kanun'a göre verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının uygulanması hakkındaki yönetmeliğin 10 uncu maddesinde tedbir kararı veren hakim veya mahkemenin tedbir kararının sonuçlarını inceleyerek süresini uzatabileceğinin veya değiştirebileceğinin düzenlendiği, koruma ihtiyacı olan çocuğun adresinin değişmesinin hakimin tedbirin sonuçlarını incelemesi veya değiştirmesi hususunu etkilemeyeceği, danışmanlık tedbiri veren İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin tedbirin sonuçlarını inceleme ve denetlemede görevli ve yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
Atıf yapılan mevzuat
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 22)
5235 sayılı Kanun (m. 36)
¶Karar metninin tamamı
5. Hukuk Dairesi 2024/6918 E. , 2025/23 K.
MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi
SAYISI : 2024/407 Esas, 2024/452 Karar
KORUNMAYA İHTİYACI
OLAN ÇOCUKLAR : ..., ...
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin 27.10.2020 Tarihli ve 2020/277 Tedbir Talep Sayılı Kararı
Korunmaya ihtiyacı olan küçükler hakkında danışmanlık tedbiri uygulanmasına karar verilmiştir.
...Kaymakamlığı Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü 28.05.2024 tarihli yazısı ile, korunmaya ihtiyacı olan çocukların Söke/Aydın adresinde yaşaması nedeniyle uygulanamadığı bu nedenlerle dosyanın Aydın Aile ve Sosyal Hizmetler il Müdürlüğüne gönderilmesi gerektiği hususu bildirilmiştir.
Mahkemece 03.06.2024 tarihli ek karar ile korunma ihtiyacı olan çocukların ... adresinde kaldıkları ve halen de burada bulundukları gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Söke Aile Mahkemesinin 05.06.2024 Tarihli ve 2024/407 Esas 2024/452 Karar Sayılı Kararı
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinde de çocuklar hakkında verilecek koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının düzenlendiği, 5395 sayılı Kanun'a göre verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının uygulanması hakkındaki yönetmeliğin 10 uncu maddesinde tedbir kararı veren hakim veya mahkemenin tedbir kararının sonuçlarını inceleyerek süresini uzatabileceğinin veya değiştirebileceğinin düzenlendiği, koruma ihtiyacı olan çocuğun adresinin değişmesinin hakimin tedbirin sonuçlarını incelemesi veya değiştirmesi hususunu etkilemeyeceği, danışmanlık tedbiri veren İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin tedbirin sonuçlarını inceleme ve denetlemede görevli ve yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (5395 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin birinci fıkrasının a alt bendi uyarınca hakkında sağlık tedbiri uygulanan küçüğün, danışmanlık tedbirinin uygulamasının takibine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır. Tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hâkim veya mahkemece en geç üçer aylık sürelerle incelettirilir. Hâkim veya mahkeme; denetim memurları, çocuğun velisi, vasisi, bakım ve gözetimini üstlenen kimselerin, tedbir kararını yerine getiren kişi ve kuruluşun temsilcisi ile Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya re'sen çocuğa uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.
”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin 2020/277 Esas sayılı dosyasında 27.10.2020 tarihli karar ile, küçükler hakkında 5395 sayılı Kanun gereğince danışmanlık tedbirinin uygulanmasına karar verildiği, daha sonra 03.06.2024 tarihli ek kararla resen yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır. Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın İzmir 2. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İzmir 2. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
06.01.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Son alınma: 31.10.2026 01:00 · İnceleme: doğrulandı · Yayın: 02.11.2026
Metin, kaynağın PDF/HTML dosyasının değişmez kopyası değil; kaynak bağlantısı üzerinden doğrulanması gereken metin aktarımıdır.
Kararı veren kurum: T.C. Yargıtay Başkanlığı. Kararın sadeleştirilmiş özeti ve açıklamalarının yayıncısı MRHUKUK Hukuk Editörlüğüdür; bu açıklamalar resmî karar metninin yerine geçmez.
Bu sayfadaki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş veya avukatlık hizmeti değildir.
Benzer bir durum mu yaşıyorsunuz?
Olayı kendi cümlelerinizle yazın; doğrulanmış Yargıtay kararları arasında anlamına göre arayalım.
Avukata danışın
Uzman hukukçularımıza danışın
Adınızı ve bulunduğunuz yeri bırakın; bölgenizdeki bir avukat veya hukuk bürosu sizinle iletişime geçsin.
Talep göndermek ücretsizdir; avukatlık ücreti avukatla aranızda belirlenir.
Bilgileriniz yalnızca talebinizin atandığı avukat veya büroyla paylaşılır.
Çerez tercihiniz
MRHUKUK, sitenin güvenli çalışması için zorunlu çerezler kullanır. İzin verirseniz hangi sayfaların ziyaret edildiğini ve sitenin nasıl kullanıldığını anlamak için Google Analytics analiz çerezlerini de kullanırız. Reklam çerezi kullanmıyoruz ve arama metinleriniz Google'a gönderilmez. Ayrıntılar için KVKK aydınlatma metni.