Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2024/6085 E., 2025/48 K.
Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi · E. 2024/6085 · K. 2025/48 · 06.01.2025
Genel HukukOy birliği
≡
Kısa özet
Bu davada dosya Yargıtay önüne gelmiş. Yargıtay uyuşmazlıkta davaya bakacak mahkemeyi belirledi; incelenen temel soru: tasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi i….
Bu özet karar metninden otomatik çıkarılmıştır; esas olan karar metnidir.
☺Vatandaş için açıklama
Yargıtay'ın cevapladığı temel soru: tasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi i….
İki mahkeme ya da hâkimlik davaya bakmanın kendi görevinde veya yetkisinde olmadığını söyleyince Yargıtay hangisinin bakacağını belirlemiş (merci tayini). Davanın esası hakkında karar verilmemiştir.
Yargıtay'ın gerekçesinden:
Her ne kadar 6102 sayılı Kanun'un 561 inci maddesinde sorumlular aleyhine şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde dava açılabileceği düzenlenmişse de anılan yetki düzenlemesi kesin yetki kuralı olmayıp genel yetki kuralının yanında ek bir yetkili kuralı olduğundan ve taşınmaz satışının iptali ve tescili istendiğinden, uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde görülü…
Karar oy birliğiyle verilmiş.
§Avukat için özet
Künye
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, E. 2024/6085, K. 2025/48, T. 06.01.2025
İlgili mahkemeler
Safranbolu 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
Uyuşmazlık
tasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi i…
Mevzuat
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (m. 561, 553); 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 12, 22); 5235 sayılı Kanun (m. 36)
Gerekçe özü
“Her ne kadar 6102 sayılı Kanun'un 561 inci maddesinde sorumlular aleyhine şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde dava açılabileceği düzenlenmişse de anılan yetki düzenlemesi kesin yetki kuralı olmayıp genel yetki kuralının yanında ek bir yetkili kuralı olduğundan ve taşınmaz satışının iptali ve tescili istendiğinden, uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde görülü…”
Hüküm
Yetkili merciin belirlenmesi — oy birliği
Pratik sonuç
Dosyaya, Yargıtay'ın belirlediği mahkeme veya hâkimlik bakacaktır.
Emsal değeri
Usule ilişkin bir karardır; davanın esası hakkında emsal değeri sınırlıdır. Benzer usul sorunlarında mahkemenin hangi ölçütlere baktığını göstermesi bakımından yararlıdır.
→Yargılama süreci
•
Yargıtay 5. Hukuk DairesiYetkili merciin belirlenmesi
6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
?Uyuşmazlık ve gerekçe
Yargıtay'ın cevapladığı sorutasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi i….
Her ne kadar 6102 sayılı Kanun'un 561 inci maddesinde sorumlular aleyhine şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde dava açılabileceği düzenlenmişse de anılan yetki düzenlemesi kesin yetki kuralı olmayıp genel yetki kuralının yanında ek bir yetkili kuralı olduğundan ve taşınmaz satışının iptali ve tescili istendiğinden, uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde görülü…
Uyuşmazlık, tasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi istemine ilişkindir. 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 553 üncü, 561 inci ve 644 üncü maddeleri 1. 6102 sayılı Kanun'un 553 üncü maddesine göre tasfiye memurları kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludurlar. Dosya kapsamından, dava konusu uyuşmazlığın tasfiye memuru olan davalıların sorumluluğundan kaynaklandığı, davacının tasfiye heyeti olan davalıların hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınmasını, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanmasını, tasfiye heyeti olan davalılar tarafından Manisa ili Yunusemre ilçesi Horozköy Mahallesi 1532 ada 1 parselde bulunan fabrika binasının satışı işleminin iptalini istediği anlaşılmaktadır.
Atıf yapılan mevzuat
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (m. 561, 553)
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 12, 22)
5235 sayılı Kanun (m. 36)
¶Karar metninin tamamı
5. Hukuk Dairesi 2024/6085 E. , 2025/48 K.
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2023/625 Esas, 2024/177 Karar
DAVALILAR : 1....
2....
3...., ...Tekstil İmalat Ve Pazarlama Limited Şirketi
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Safranbolu 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.12.2021 Tarihli ve 2021/401 Esas, 2021/859 Karar Sayılı Kararı
Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olduğu, dava konusu taşınmazın Manisa ilinde bulunması nedeniyle taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin 08.03.2024 Tarihli ve 2023/625 Esas, 2024/177 Karar Sayılı Kararı
Somut olayda; davacının, tasfiye memurlarının görevden alınarak yeni tasfiye memurlarının atanması, genel kurul kararı olmaksızın dava dışı ...Tekstil İmalat ve Pazarlama Ltd. Şti lehine yapılan satışın iptaline karar verilmesi istemiyle tasfiye memurları olan davalılar aleyhine 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 561 inci maddesine göre şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde dava açtığı, mahkemenin 02.05.2023 tarihli duruşma ara kararıyla davacı tarafa dava konusu iptali istenilen taşınmazın tapu malikinin davada taraf olarak gösterilmesi için süre verilmesine karar verildiği, davacı vekilinin 08.05.2023 tarihli dilekçesinde mahkemenin 02.05.2023 tarihli duruşmasının 10 no'lu ara kararı gereği ...'nin davaya dahil edilmesini talep ettiği, davacı vekilinin dilekçesinden sonra mahkemenin 30.05.2023 tarihli kararında dava konusu taşınmazın bulunduğu yer mahkemesine yetkisizlik kararı verilerek dosyanın gönderildiği, ancak davacının dava dilekçesindeki beyanlarından anlaşılacağı üzere davacının davasını açtığı tarihte taşınmazın ...Tekstil İmalat ve Pazarlama Ltd. Şti'ne tescil edildiği bilgisine vakıf olduğu, bu nedenle taraf eklenmesi talebinin maddi bir hata veya kabul edilebilir bir yanılgıdan kaynaklandığına dair delil bulunmadığı, buna karşın mahkemece taşınmazın malikinin davaya dahiliyle resen yetkisizlik kararı verildiği, ancak esasen davanın tasfiye memurlarının sorumluluğundan kaynaklı sebeplere dayalı olup tasfiye memurları aleyhine şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde açılan davada yetki itirazı da bulunmadığı, 6102 sayılı Kanun'un 561 inci maddesinde sorumlular aleyhinde şirketin merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesinde dava açılabileceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, tasfiye heyetinin hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınması, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanması, tasfiye heyeti tarafından yapılan taşınmaz satış işleminin iptali istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 553 üncü, 561 inci ve 644 üncü maddeleri
3. 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesi.
C. Değerlendirme
1. 6102 sayılı Kanun'un 553 üncü maddesine göre tasfiye memurları kanundan ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde, hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı verdikleri zarardan sorumludurlar. Dosya kapsamından, dava konusu uyuşmazlığın tasfiye memuru olan davalıların sorumluluğundan kaynaklandığı, davacının tasfiye heyeti olan davalıların hukuka aykırı işlemleri bulunduğu iddiasıyla şirketi zarara uğraması sebebiyle tasfiye heyetinin görevden alınmasını, şirkete yeni bir tasfiye heyeti atanmasını, tasfiye heyeti olan davalılar tarafından Manisa ili Yunusemre ilçesi Horozköy Mahallesi 1532 ada 1 parselde bulunan fabrika binasının satışı işleminin iptalini istediği anlaşılmaktadır.
2. Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davaların, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılması hakkındaki yetki kuralı kamu düzenine ilişkin ve kesin olduğu için, bu konuda yetki sözleşmesi yapılamaz ve yetki sözleşmesi ile başka yetkili mahkeme kararlaştırılamaz. Her ne kadar 6102 sayılı Kanun'un 561 inci maddesinde sorumlular aleyhine şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde dava açılabileceği düzenlenmişse de anılan yetki düzenlemesi kesin yetki kuralı olmayıp genel yetki kuralının yanında ek bir yetkili kuralı olduğundan ve taşınmaz satışının iptali ve tescili istendiğinden, uyuşmazlığın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi olan Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
06.01.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu sayfadaki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş veya avukatlık hizmeti değildir.
Benzer bir durum mu yaşıyorsunuz?
Olayı kendi cümlelerinizle yazın; doğrulanmış Yargıtay kararları arasında anlamına göre arayalım.
Çerez tercihiniz
MRHUKUK, sitenin güvenli çalışması için zorunlu çerezler kullanır. İzin verirseniz hangi sayfaların ziyaret edildiğini ve sitenin nasıl kullanıldığını anlamak için Google Analytics analiz çerezlerini de kullanırız. Reklam çerezi kullanmıyoruz ve arama metinleriniz Google'a gönderilmez. Ayrıntılar için KVKK aydınlatma metni.