Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/12289 E., 2025/89 K.
Yargıtay · 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/12289 · K. 2025/89 · 07.01.2025
Genel HukukOy birliği
≡
Kısa özet
Bu davada bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetmiş. Yargıtay kararı onadı; incelenen temel soru: 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir.
Bu özet karar metninden otomatik çıkarılmıştır; esas olan karar metnidir.
☺Vatandaş için açıklama
Dava şu taleple açılmış:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Libya-Trablus Büyükelçiliğinde görevlendirildiğini, 09.07.2018 tarihinde ulaşım hizmetlerinde kullanılan aracın girmesi için Büyükelçiliğin zırhlı kapısını açarken sürgülü zırhlı demir kapının yatağından çıkarak üzerine devrilmesi sonucu ağır şekilde yaralandığını, davalı Kurum tarafından davacının vazife malulü olduğuna karar verildiğini, davacı tarafından vazife ma…
Karşı taraf davanın reddini istemiş.
İstinaf aşamasında bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddederek ilk derece kararını yerinde bulmuş.
Bu karar davalı tarafından Yargıtay'a taşınmış.
Yargıtay'ın cevapladığı temel soru: 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir.
Yargıtay kararı onamış; yani önceki kararı hukuka uygun bulmuş. Böylece önceki kararın sonucu geçerliliğini korur.
Yargıtay'ın gerekçesinden:
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını…
Karar oy birliğiyle verilmiş.
§Avukat için özet
Künye
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2024/12289, K. 2025/89, T. 07.01.2025
Künye
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2024/12289, K. 2025/89, T. 07.01.2025
Yargılama yolu
İstinaf: esastan ret · Temyiz eden: davalı
Savunma
Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını ve Kurum işlemlerinin yerinde olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
Uyuşmazlık
2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir
Mevzuat
2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanunu (m. 2, 1); 5510 sayılı Kanun (m. 47); 5434 sayılı Kanun (m. 56); 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 371, 370)
Gerekçe özü
“2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını…”
Hüküm
Onama (bölge adliye mahkemesi kararı) — oy birliği
→Yargılama süreci
2
Bölge adliye mahkemesi (istinaf)İstinaf başvurusunu esastan reddetti
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
✓
Yargıtay 10. Hukuk DairesiOnama
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
?Uyuşmazlık ve gerekçe
Yargıtay'ın cevapladığı soru2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını…
Davalı SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir. Uyuşmazlık, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 47., 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un 1. ve 2. maddeleri. 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Somut uyuşmazlıkta; 5510 sayılı Kanun'un 47/5 maddesinde "Süresi içerisinde bildirimde bulunulan vazife malûllüğü aylıkları, sigortalının ölüm ya da malûliyeti sebebiyle göreviyle ilişiğinin kesildiği tarihi takip eden aybaşından itibaren bağlanır. (Ek cümle: 4/7/2012-6353/82 md.; değişik ikinci cümle: 12/7/2013-6495/97 md.) Ancak, harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'a veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara göre veya 5434 sayılı Kanun'un 56. maddesine göre vazife malülü olduğuna karar verilenlerden, sınıf veya görev değiştirerek çalışmaya devam edenlere ise görevden ayrılmalarına ve başkaca bir müracaata gerek kalmaksızın sınıf veya görev değiştirerek çalışmaya başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren aylık bağlanır." hükmü gereğince davacının idari polis olarak görevlendirildiği tarihi takip eden aybaşı olarak 2330 sayılı Kanun kapsamında vazife malüllüğü aylığı bağlanması gerektiğinden, davacının davasının kabulü ile davacının geçirdiği 09.07.2018 tarihli olayın 2330 sayılı Kanun'un 2. maddesine girdiği anlaşılmakla, 2330 sayılı Kanun gereği davacıya aylık bağlanması gerektiğinin tespitine ve talep ile bağlı kalınarak 11.05.2022 tarihinden itibaren ödenen vazife malullüğü aylıklarının 2330 sayılı Kanun kapsamında ödenmesine, aksine Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.
Atıf yapılan mevzuat
2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanunu (m. 2, 1)
5510 sayılı Kanun (m. 47)
5434 sayılı Kanun (m. 56)
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (m. 371, 370)
¶Karar metninin tamamı
10. Hukuk Dairesi 2024/12289 E. , 2025/89 K.
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/435 E., 2024/1485 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 62. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/148 E., 2022/216 K.
Taraflar arasındaki aksi Kurum işleminin iptali ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Libya-Trablus Büyükelçiliğinde görevlendirildiğini, 09.07.2018 tarihinde ulaşım hizmetlerinde kullanılan aracın girmesi için Büyükelçiliğin zırhlı kapısını açarken sürgülü zırhlı demir kapının yatağından çıkarak üzerine devrilmesi sonucu ağır şekilde yaralandığını, davalı Kurum tarafından davacının vazife malulü olduğuna karar verildiğini, davacı tarafından vazife malullüğünün 2330 sayılı Kanun kapsamına alınması için Kuruma başvuru yapıldığını, davalı Kurum tarafından taleplerinin reddine karar verildiğini, davacı tarafından 2330 sayılı Kanun kapsamında nakdi tazminat ödenmemesi üzerine açılan Ankara 10. İdare Mahkemesinin 2021/509 E. sayılı dava dosyasında davanın reddine karar verilmesi üzerine yapılan istinaf başvurusunun Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesinin 2022/1726 E. sayılı dosyası ile kabul edildiğini ve Kurum işleminin kesin olarak iptaline karar verildiğini, kararın kesinleşmesinden sonra Kuruma yeniden müracaat edildiğini, Kurum tarafından kesinleşen dosyada taraf olunmadığı gerekçesi ile taleplerinin reddedildiğini ileri sürerek, davacının 2330 sayılı Kanun kapsamında vazife malullüğüne alınması talebinin reddine dair Kurum işleminin iptali ile davacının parasal-özlük haklarının 11.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
II.CEVAP
Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını ve Kurum işlemlerinin yerinde olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Somut uyuşmazlıkta; 5510 sayılı Kanun'un 47/5 maddesinde "Süresi içerisinde bildirimde bulunulan vazife malûllüğü aylıkları, sigortalının ölüm ya da malûliyeti sebebiyle göreviyle ilişiğinin kesildiği tarihi takip eden aybaşından itibaren bağlanır. (Ek cümle: 4/7/2012-6353/82 md.; değişik ikinci cümle: 12/7/2013-6495/97 md.) Ancak, harp malulleri ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'a veya 2330 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak aylık bağlanmasını gerektiren kanunlara göre veya 5434 sayılı Kanun'un 56. maddesine göre vazife malülü olduğuna karar verilenlerden, sınıf veya görev değiştirerek çalışmaya devam edenlere ise görevden ayrılmalarına ve başkaca bir müracaata gerek kalmaksızın sınıf veya görev değiştirerek çalışmaya başladıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren aylık bağlanır." hükmü gereğince davacının idari polis olarak görevlendirildiği tarihi takip eden aybaşı olarak 2330 sayılı Kanun kapsamında vazife malüllüğü aylığı bağlanması gerektiğinden, davacının davasının kabulü ile davacının geçirdiği 09.07.2018 tarihli olayın 2330 sayılı Kanun'un 2. maddesine girdiği anlaşılmakla, 2330 sayılı Kanun gereği davacıya aylık bağlanması gerektiğinin tespitine ve talep ile bağlı kalınarak 11.05.2022 tarihinden itibaren ödenen vazife malullüğü aylıklarının 2330 sayılı Kanun kapsamında ödenmesine, aksine Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; Kurum işleminin yasal mevzuata uygun olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Davalı SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun uyarınca vazife malullüğü aylığı bağlanmasına ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 47., 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un 1. ve 2. maddeleri.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
07.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.