Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/11904 E., 2025/118 K.
Yargıtay · 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/11904 · K. 2025/118 · 07.01.2025
Genel HukukOy birliği
≡
Kısa özet
Bu davada ilk derece mahkemesi davayı reddetmiş, bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetmiş. Yargıtay kararı onadı; incelenen temel soru: vazife malullüğünün tespiti istemine ilişkindir.
Bu özet karar metninden otomatik çıkarılmıştır; esas olan karar metnidir.
☺Vatandaş için açıklama
Dava şu taleple açılmış:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin oğlu J.
Karşı taraf davanın reddini istemiş.
İlk derece mahkemesi davayı reddetmiş.
İstinaf aşamasında bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddederek ilk derece kararını yerinde bulmuş.
Bu karar davacı tarafından Yargıtay'a taşınmış.
Yargıtay'ın cevapladığı temel soru: vazife malullüğünün tespiti istemine ilişkindir.
Yargıtay kararı onamış; yani önceki kararı hukuka uygun bulmuş. Böylece önceki kararın sonucu geçerliliğini korur.
Yargıtay'ın gerekçesinden:
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz…
Karar oy birliğiyle verilmiş.
§Avukat için özet
Künye
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2024/11904, K. 2025/118, T. 07.01.2025
Künye
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, E. 2024/11904, K. 2025/118, T. 07.01.2025
Yargılama yolu
İlk derece: ret · İstinaf: esastan ret · Temyiz eden: davacı
Savunma
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle;
Uyuşmazlık
vazife malullüğünün tespiti istemine ilişkindir
Mevzuat
6100 sayılı Kanun (m. 371, 370)
Gerekçe özü
“Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz…”
Hüküm
Onama (bölge adliye mahkemesi kararı) — oy birliği
→Yargılama süreci
1
İlk derece mahkemesiDavayı reddetti
İlk Derece Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
2
Bölge adliye mahkemesi (istinaf)İstinaf başvurusunu esastan reddetti
Bu nedenlerle dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine.." karar verilmiştir.
✓
Yargıtay 10. Hukuk DairesiOnama
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz…
Uyuşmazlık, vazife malullüğünün tespiti istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
10. Hukuk Dairesi 2024/11904 E. , 2025/118 K. MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 27. İş Mahkemesi Taraflar arasındaki vazife malullüğünün tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Atıf yapılan mevzuat
6100 sayılı Kanun (m. 371, 370)
¶Karar metninin tamamı
10. Hukuk Dairesi 2024/11904 E. , 2025/118 K.
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/199 E., 2024/1224 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 27. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/139 E., 2022/296 K.
Taraflar arasındaki vazife malullüğünün tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin oğlu J. Asb. Çvş. ... l'ın Jandarma Genel Komutanlığı Elazığ İl Jandarma Komutanlığı ... İlçesi ... Jandarma Karakol Komutanlığı emrinde Asayiş Tim Komutanı olarak görevini yapmakta iken 01 Aralık 2019 tarihinde saat 13.30 sıralarında karakolun erzak değişimi ve karakolda görevli askerler ile karakolun diğer ihtiyaçları için Karakoçan ilçesine giderken kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile havanın yağışlı ve zeminin ıslak olmasından dolayı direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu meydana gelen trafik kazasında hayatını kaybettiğini, müvekkilinin oğlunun görevi sırasında, görevinin sebep ve tesiriyle oluşan olay nedeniyle hayatını kaybettiğini, bu durumda müvekkilinin oğlu hakkında vazife malulü kararı verilerek hak sahibi olan müvekkiline maluliyete uygun derecede maaş bağlanması ve diğer yasal ödemelerin yapılması gerektiğini, İdari Yargılama Usulü Kanununun 13.maddesi gereğince 21 Kasım 2020 tarihinde davalı idareye verdikleri dilekçeyle müvekkilinin oğlu hakkında vazife malullüğü kararı verilerek maluliyetine uygun dereceden vazife malullüğü maaşı bağlanması ve diğer yasal ödemelerin yapılması talep edilmiş ise de olumsuz cevapla başvurularının reddedilmiş olduğunu belirterek dava konusu Kurumun reddi işleminin iptaline, maaş ve ödemelere hak ediş tarihlerinden itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında "..Somut olayda, muris özlük evrakları arasında bulunan İl Jandarma Komutanlığı yazısında, murisin görevli olmayıp mesai dışındaki istirahat süresinde sıralı amirinin izniyle ilçe merkezine gittiği sırada kazaya karıştığının belirtildiği, dosya kapsamından davacı murisinin vefatına neden olan trafik kazasının, murisin kendi sevk ve idaresindeki özel araç ile trafikte olduğu sırada gerçekleştiği anlaşıldığından, meydana gelen olaya vazife malullüğü hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı kanaati ile davanın reddine dair Mahkeme kararı yerinde olmuştur.
Bu nedenlerle dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine.." karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Mahkeme ve istinaf kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, görevi sırasında, görevinin sebep ve tesiriyle oluşan olay nedeniyle müvekkili oğlu hayatını kaybettiğini, idarenin zarar doğurucu eylem ve işlemi bir şeyi yapmak şeklinde olabileceği gibi bir şeyi yapmamak şeklinde de olabileceğini, dava konusu olayda da idare alması gereken tedbirlerini almayarak zarar doğrucu eyleme sebebiyet verdiğini, gerçekleşen olayda ağır hizmet kusuru olduğunu, müteveffanın kendisine verilen her türlü emri ve görevi yerine getirmek sorumluluğuna sahip müvekkillerinin murisinin başına gelen olayın askerliğin sebep ve etkisiyle meydana geldiğinin aşikâr olduğunu, müvekkilin oğlunun vefatına neden olan olayın komutanlarınca tutanağa bağlanmamasının kendi kusuru olmadığını, müvekkilin oğlunun hakkında vazife malulü kararı verilmesini, hak sahibi olan müvekkile maluliyete uygun dereceden maaş bağlanmasını ve diğer yasal ödemelerin yapılması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını, dava konusu işlemin iptali ile davacı müvekkilinin bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı maaş ve ödemelerin hak ediş tarihlerinden itibaren yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, vazife malullüğünün tespiti istemine ilişkindir.
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiye yükletilmesine,
07.01.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.