Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/847 E., 2025/8 K. — itirazın iptali

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023 KARAR NO : 2025 HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : VEKİLİ : Av. DAVA İHBAR OLUNANLAR : 1- 2- 3- 4- 5- DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 23/08/2023 KARAR TARİHİ : 07/01/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 10/01/2025 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket nezdinde yangın sigortası ile sigortalı bulunan sigortalı ... Mağazacılık A.Ş.'ye ait iş yerinde çıkan yangın sonucu iş yerinde bulunan emtiaların hasara uğradığını, yapına ekspertiz incelemesi sonucunda yangından yayın is ve dumanın havalandırma boşluklarından ilerlemek suretiyle sigorta şirkete ait mağazaya sirayet ettiğini, islenme sonucunda teminat konusu ... mağazasının -1. Bordum, asma, zemin ve 1.normal kat tavan boyalarının karardığını ve lekelendiğini, teşhir amaçlı stantlar üzerinde bulunan giysi emtiaların hasarlandığını, zararın ekspertiz raporu ile tespit edildiğini, tespit edilen zararın davacı sigorta şirketi tarafından ödendiğini, ödenen sigorta tazminatının rücuen tazmini talep ettiklerini, taraflar arasındaki alacağın likit olduğunu , davalının haksız ve mesnetsiz olarak itirazı nedeniyle icra inkar tazminatına hükmedilmesini, taraflar arasındaki ilişkinin sigorta sözleşmesinden kaynaklandığını, bu nedenle alacağı yönelik ticari temerrüt faizi uygulanmasını, dava sürecinde davalının mal varlığını azaltma ve elden çıkarma olasılığı bulunduğu bu nedenle ihtiyati haciz kararı verilmesini beyanla dava konusu icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin 12.034,95-TL üzerinden devamı ile 18/04/2018 tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi işletilmek suretiyle tahsiline, asıl alacak tutarının %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, davalıların menkul , gayrimenkul malları ile 3.kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... İşletmecilik AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu yangın 29.03.2018 tarihinde meydana gelmiş, itirazın iptaline konu icra takibi de 31.10.2018 tarihinde açıldığını, TTK Md.1420 gereği "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl .. geçmekle zamanaşımına uğrar." şeklinde yazdığını, Bursa 1. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyası 31.10.2018 tarihinde açılmış olup huzurdaki dava 23.08.2023 tarihinde yani takip tarihinden 5 YIL sonra açıldığını, icra takibine ve işbu davaya konu talepler ZAMANAŞIMINA UĞRAdığını, Bu sebeple, davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesi savunmaktadır. HUKUKİ DELİLLER: Bursa 1. Genel İcra Dairesinin ... sayılı takip dosyası, Bursa 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin... D.iş sayılı tespit dosyasının, ... Sigorta Şirketine ait Yangın Sigortası poliçesinin DYS üzerinden dosya arasına alındığı anlaşılmaktadır. Yüksek inşaat mühendisi, itfaiyeci ve bir sigorta konusunda uzman oluşan bilirkişi heyetinin 02/07/2024 tarihli raporunda özetle: "Yangının ... AVM -3 Katta bulunan MADAME COCO mağazasında AÇIK BIRAKILAN led ankastre armatürlerine ait sürücü ve bağlantı noktasında oluşan yüksek ısı ile bir kısa devre oluşması sonucu meydana gelen yüksek sıcaklıktaki arklanmanın (şerarenin) yangını oluşturduğu, Güvenlik Personeli ya da bina personelinin Yangın yerindeki davranışları yerinde ve makul görüldüğüne, İtfaiye Biriminin geç ve ağır müdahalesinden bahsedilemeyeceği İtfaiye birimi operasyonu yerinde ve makul görüldüğüne, Davacı ... Sigorta A.Ş. ile dava dışı ... A.Ş. arasında ... nolu 30.06.2017-30.06.2018 vadeli Klasik Yangın Abonman Sigorta Poliçesi düzenlendiği ve düzenlenen poliçede duman teminatı verildiği ve 18.04.2018 tarihli olayı kapsadığına, Davalılardan ... İşletmecilik’in hakkında dava açıldığının ancak dava dışı zarar gören sigortalı ile davacı sigorta arasında düzenlenen poliçe kapsamında Wording hükümleri gereğince Mağazada meydana gelen hasarların, Alışveriş Merkezine, yöneticilerine ve grup şirketlerine rücu edilmeyeceğine dair hüküm bulunduğu tespit edildiğine ve davalıya rücu edilmeyeceği taktiri sayın mahkemeye ait olduğuna, Yangın olayının çıktığı bahsedilen ... MAĞAZACILIK EV TEKSTİLİ ÜRÜNLERİ SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ hakkında rücu işlemi yapılacağı ekspertiz raporunda da bahsedilmiş ise de dava şartı yokluğundan davanın ayrıldığı ve ... MAĞAZACILIK EV TEKSTİLİ ÜRÜNLERİ SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ ne karşı açılan davanın reddedildiği tespit " hususlarının tespit edildiği görülmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, sigortacının, sigortalısına yapmış olduğu hasar bedeli ödemesi nedeniyle kiraya veren şirkete karşı yaptığı icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı, bu davayı sigortalısının halefi olarak açtığına göre, görevli mahkemenin tayininde sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarihli 37 Esas ve 9 Karar sayılı ilamında bu husus "sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" şeklinde vurgulanmaktadır. Öte yandan, TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472.(eski TTK 1301.) maddesinde; "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" hükmüne yer verilmiştir. 6100 sayılı HMK'nun "Sulh hukuk mahkemelerinin görevi" başlığı altındaki 4. maddesinde de "(1) Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; a) Kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları.... görürler" hükmüne yer verilmiştir. Somut olayda; davacı sigorta şirketinin sigortalısının halefi olarak açtığı davada, davalı ... İşletmecilik A.Ş. ile dava dışı sigorta ettiren ... Mağazacılık A.Ş. arasında kira sözleşmesi bulunduğu bu haliyle davacı sigortalısı ile davalı arasındaki temel hukuki ilişkinin kira ilişkisi olduğu tüm dosya kapsamından anlaşıldığından uyuşmazlığın Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp karara bağlanması gerekecektir. Mahkememiz dava konusu uyuşmazlık bakımından görevsiz olup, görev kamu düzeni ile ilgili dava şartı olduğundan, iddia ve savunma olarak ileri sürülmese bile, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen göz önünde bulundurulması gerektiğinden görevli ve yetkili mahkeme Bursa Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşılmakla, davanın görev yönünden usulden reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince dava şartı noksanlığından davanın USULDEN REDDİNE, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, 2-Görevli ve yetkili mahkemenin BURSA SULH HUKUK MAHKEMESİ olduğunun TESPİTİNE, 3-6100 sayılı HMK'nın 20/1 maddesi gereğince taraflardan birinin süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren İKİ HAFTA içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın yetkili ve görevli BURSA SULH HUKUK MAHKEMESİ GÖNDERİLMESİNE, 4-6100 sayılı HMK'nın 20/1 maddesi gereğince taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise bu tarihten, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmediği takdirde, mahkememizce DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verileceğinin ihtarına (ihtarın tebliğ ile yapılmış sayılmasına) 5-6100 Sayılı HMK' nın 331/2 maddesinin 1. cümlesine göre yargılama harç ve giderlerinin görevli mahkemece nazara alınmasına, aynı maddenin 2.cümlesine göre görevsizlik kararı sonrasında davaya görevli mahkemede devam edilmemesi halinde ve talep halinde yargılama harç ve giderlerinin karara bağlanmasına, Dair, davalı vekilin yüzüne karşı davacı vekilinin yokluğunda HMK 341. Maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 07/01/2025 Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır