İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2020/146 E., 2025/2 K. — alacak

T.C. İstanbul Anadolu ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2020/146 KARAR NO : 2025/2 DAVA : ALACAK DAVA TARİHİ : 30/12/2018 KARAR TARİHİ : 26/09/2019 Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, ASIL DAVA: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle: Taraflar arasında kurulan proje ve yüklenici sözleşmesindan kaynaklanan işlerden ötürü davacıya, yüklenici davalı ----- şirketi tarafından verilen çeklerin karşılıksız çıktığı, asıl işveren -----şirketi tarafından imalat ve hakediş bedellerinin karşılanacağının ifade edilmesi üzerine müvekkilinin işin yapımına devam ettiği, 03/10/21018 tarihinde --- - şirketi ile diğer davalı arasında kurulan eser sözleşmesinin feshedildiği, bu kapsamda davalı ----- şirketi yetkilileri tarafından işin bırakılmasının müvekkili taşeron şirketten talep edildiği ve müvekkilinin şantiyeden çıkartıldığını, işin bütününe yakınının tamamlandığını, bu kapsamda müvekkilinin hakedişlerinin tahsili bakımından işbu davanın açılması zorunluluğu doğduğu belirtilerek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 350.000,00 TL' nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir. CEVAP: Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. BİRLEŞEN DAVA: Davacı vekili tarafından verilen 30/12/2018 harç ikmal tarihli dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin --- İli, ---- İlçesinde mukim inşaat, kaplama ve panel işleri uygulaması ve inşai imalat yapan bir inşaat şirketi olduğunu, bu faaliyetler kapsamında ----- İmalatlar için gerekli olan tüm aksesuar işlerinin yapılması projesine istinaden; bu projeyi alan -----. ile 20.01.2018 tarihli yüklenici sözleşmesi imzaladığını ve kendisine projesi ile tevdi edilen işin yapımını üstlendiğini, Müvekkili tarafından davalılardan ----- FIRINI YAPIM İŞİ" projesine uygun olarak en iyi şekilde yapılırken, ilk yüklenici---- müvekkile malzeme ve hakediş için ödediği çekler 31.07.2018 tarihi itibariyle yazılmaya, karşılıksız çıkmaya başlandığını, bunun üzerine davalılardan ----- devreye girerek; imalat/hakediş bedellerinin karşılanacağını, işin tamamlanması, şantiyeden çıkılmamasını, -----karşı herhangi bir hukuki işlem de yapılmaması istendiğini, müvekkilinin bu görüşmelere ve----- yapmış olduğu ödemelere güvenerek, çalışmaya son hız devam etmiş ve projeyi %99 oranında bitme aşamasına getirmiş, o sırada malzeme alımı ve işçilik ücretleri için piyasaya kendi cebinden büyük ödemeler de yaparak işi tamamlamaya çalıştığını, müvekkilinin taraflar arasındaki işten ve sözleşmelerden kaynaklı olarak hakettiği tahakkuk eden 450.000,00 TL'nin üzerinde alacağı mevcut olduğun, bu alacaklara ilişkin faturalar gönderildiğini, herhangi bir itiraz yapılmadan kabul edildiğini, müvekkili davacı yanca keşide edilen ve her iki muhataba da gönderilen 08.10.2018 tarih ve ----- yevmiye numaralı ihtara da olumlu bir sonuç alınamadığı belirtilerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; 350.000,00TL alacağın ve sair alacaklarının da temerrüt tarihinden bu yana işleyen ve bundan sonra işleyecek avans faiz oranı üzerinden faiz ile birlikte, yargılama masrafları ve vekalet ücretiyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir. CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davacı arasında hiçbir şekilde sözleşme imzalanmadığını, sözleşmenin davalılardan-----. İle davacı arasında tesis edildiğinden bahisle öncelikle yetkisizlik kararı verilmesini talep etmiş, esasa ilişkin olarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME ve GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle davalı yüklenici----. ile diğer davalı işveren ----- Arasında akdedilen 02/01/2018 tarihli "---- Fırını Yatırım Yapım İşi Sözleşmesi" başlıklı eser sözleşmesinin akdedildiği, davalı ---yüklenici, davacının alt yüklenici ve diğer davalı ------ ise işveren olduğu bu sözleşmedeki ihtilafın, davacı alt yüklenici şirketin bakiye alacağının bulunup bulunmadığı, varsa alacağın miktarı ve işveren davalı-----bu alacaktan sorumlu olup olmadığına ilişkin alacak davasıdır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile davacı şirketin 2017-2018 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davalı -----2017-2018-2019 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davacı şirketin sahibi lehine delil niteliğine haiz ticari defterlerine göre Davalı ----- 404.962.,48 TL alacaklı olduğu, davalı ----- sahibi lehine delil niteliğine haiz ticari defterlerine göre davalı----- 350.620,64 TL alacaklı olduğu, davacı ----- ticari defter kayıtlarında karşılıklı ticari ilişkinin olmadığı, dosyaya sunulan bilgi ve belgelere göre, davaya konu taşınmaz ile ilgili olarak davacı---- Şirketi ile davalı ----- arasında akdedilen sözleşmede yapılması öngörülen imalatların, tespit tarihi itibariyle tamamlanmadığı, bilirkişi tespit raporuna göre, işin feshedildiği 03.10.2018 tarihine kadar davacı şirketin yapmış olduğu işler tutarının, KDV dahil 759.325.-TL olduğu, davalılar arasında akdedilen sözleşmenin feshedildiği 03.10.2018 tarihinden sonra kalan işlerin, davacı şirket tarafından tamamlanmış olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Mahkememizce aldırılan bilirkişi ek raporu ile kök raporumuzda yapılan incelemelerde davaya ve sözleşmeye konu iş bedelinin KDV dahil 759.325.-TL olarak belirlendiği, davacı şirketin bu iş kapsamında 100.000,00 TL Dava Dışı ---- şirketinden, 316.288,00 TL ise temlikname ile Davalı ----- şirketinden olmak üzere toplamda 416.288,00 TL tahsilatta bulunduğu, tarafların kök raporumuza yapılan itirazlarda işin farklı kişilere tamamlattırıldığına dayanak evrak ibraz edilmemiş ve bu hususta da bir itiraz yapılmadığını, incelenen Davalı ----- proje şirketi ticari defterlerinde yapılan ödemeler yönünden bir itiraz olmadığı gibi aksini iddia eder evrakta dosya kapsamına ibraz edilmediğini, temlik namenin akdedildiği tarih olan 01.08.2018 tarihinde Davacı ---- projenin ticari defter kayıtlarında davalı ---- şirketine 2.665,67 TL borçlu olduğu, davacı şirket vekilinin itiraz dilekçesinde de iddia ettiği üzere; “Ayrıca bilirkişi raporunda müvekkil davacının dava konusu işi aradan ---- isimli diğer davalı çekildikten sonra devam edip, yaptığı ve alacaklı olduğu, alacağın temliki sözleşmesi yapıldıktan sonra ödemelerin davalılardan -----. Tarafından doğrudan müvekkil davacıya yapıldığı tespit edilmiş ise de aydınlatılması gereken diğer hususların hukukçu bilirkişi tarafından izahı yapılmak üzere dosyanın yeni bir bilirkişiye tevdi edilerek, hukukçu bilirkişiden de rapor alınması” yönünde olup dosya kapsamında mali ve Teknik yönden görüşümüzü değiştirecek bir husus bulunmamakla birlikte Davacı tarafından yapılan işten kalan alacak bakiyesinin Davalı ----- şirketinden talep edilip edilemeyeceği hususunda nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişinin heyetimizde olmaması nedeniyle değerlendirme yapılamamış olup, bu husustaki hukuki takdirin mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile 02.01.2018 tarihinde --- ile --- arasında adi yazılı şekilde, “--- Fırını Yatırımı Yapım İşi Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin kurulduğu; sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin TBK m. 470 hükmüne göre “eser sözleşmesi”, --- -’nın “yüklenici”, --- --’ın ise “işsahibi” olduğu; sözleşme konusunun “---- Fırını Yatırımı Yapım İşi” olarak belirlendiği; sözleşmenin 7. maddesinde işin 233 gün içinde bitirerek geçici kabule hazır hale getirileceğinin kararlaştırıldığı; sözleşmenin 3. maddesinde sözleşme bedelinin 41.023.310,80TL.+KDV şeklinde belirlendiği, ---- ile ---- - arasında adi yazılı şekilde, “Ek Protokol No.1” başlıklı sözleşmenin kurulduğu; sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin TBK m. 470 hükmüne göre “eser sözleşmesi”, --- “yüklenici”, --- ---- ise “işsahibi” olduğu; sözleşme konusunun “---- Fırını Yatırımı Yapım İşi” olarak belirlendiği; hem sözleşmeye göre hem de kapsamlı revizyon sonrası işin bitiş tarihinin ise 26.08.2018 olarak kararlaştırıldığı; sözleşme bedelinin de 200.000TL.+KDV şeklinde belirlendiği, 3. 20.01.2018 tarihinde ---- ile ----- arasında adi yazılı şekilde, “Yüklenici Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin kurulduğu; sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin TBK m. 470 hükmüne göre “eser sözleşmesi”,----- “işsahibi”, ---- Projenin ise “yüklenici” olduğu; sözleşme konusunun ----- Fırını Yatırımı Yapım İşi inşaatındaki sayılan işler olarak belirlendiği; sözleşmenin 10.2 maddesinde işin bitiş tarihinin ise 01.04.2018-30.06.2018 arasında olacağının kararlaştırıldığı; sözleşme bedelinin de birim fiyatlar üzerinden belirlendiği; hakedişlerin ise sözleşmenin 12.2 maddesinde kararlaştırıldığı; sözleşmenin 18. maddesinde de yüklenici ---- Proje’nin, bu sözleşmede taahhüt ettiği işleri, alacaklarını, hakedişlerini, sözleşmeyi, şirketini işsahibi --- --’nın yazılı muvafakati olmaksızın başkasına kısmen veya tamamen devredemeyeceği hususunda anlaşmaya varıldığı, davacının ---- , davalının ise ---- olduğu T.C. ---. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin--- sayılı alacak davasında 20.04.2020 tarihinde sunulan bilirkişi raporunda özetle --- tarafından işin süresinde teslim edilmediği; ---- sözleşmeyi fesih beyanında haklı olduğu kanaatine varıldığı, dosyaya mali yönden sunulan bilirkişi raporunda ---- proje şirketi ile ---- arasında ticari ilişkinin olmadığının tespit edildiği; dosyaya sunulan sözleşmeler de incelendiğinde, kurulan eser sözleşmelerinde davalılardan ---- davacı ---- Proje’ye karşı borç altına girmediği; “borcun nispiliği ilkesi” gereğince --- davacı ---- proje ile kurduğu sözleşmesel ilişkiden ötürü davalı ----’ın sorumlu olmayacağı kanaatine varıldığı; kaldı ki davalılar arasında TBK m. 162 hükmüne göre müteselsil sorumluluğun doğduğunu gösteren bir delile de rastlanmadığı; ayrıca alacağın devrine (temlikine) yönelik değerlendirme yapıldığında, dosyaya birden fazla alacağın devrine yönelik sözleşmenin sunulduğu; 03.08.2018 tarihli Alacağın Temliki Sözleşmesi’nde “temlik eden” ---, “temellük eden----olarak yer almış olup özetle ---- Fırını Yatırımı Yapım İşi nedeniyle ---- nezdinde doğmuş ve doğacak olan 1.250.000TL.lik alacağın ---- tarafından ----- Proje’ye temlik edildiği (devredildiği); sözleşmenin TBK m. 183 hükmü gereğince “alacağın devri sözleşmesi” olduğu; alacağın devri kapsamında dava tarihi itibariyle davalılardan ----’ın diğer davalı --- borcunun bulunup bulunmadığı hususunun tarafımca bilinemeyeceği; eğer mali inceleme neticesinde -----Fırını Yatırımı Yapım İşi nedeniyle davalılardan ---- (dava tarihi itibariyle) diğer davalı (temlik eden/devreden) ---- eser bedeli ödeme borcu olduğu ve söz konusu 03.08.2018 tarihli alacağın devri sözleşmesine göre bu alacağın ---- Proje’ye devredildiği kabul edilir ise bu durumda --- ’ya ödenecek bedelin ----- Proje tarafından ----- istenebileceği; hal böyle olmakla anılan ihtimallere göre takdirin elbette Mahkeme’ye ait olduğu, eğer mali inceleme neticesinde davalılardan ---- (alacağın devri sözleşmesine konu edilen) borcunun olmadığı ve teknik inceleme neticesinde de davacı yüklenici ----- Proje tarafından eser sözleşmesinde üstlenilen borcun ifa edildiği kabul edilir ise bu halde davacı yüklenici ---- Proje’nin, tamamlanıp teslim edilen miktara karşılık gelen eser bedeli yönünde davalılardan ----’dan alacak hakkına sahip olacağı kanaatine varıldığı; bu hesaplamanın ve tespitin ise uzmanlık alanımın dışında kaldığı, takdirin Mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir. ---- Asliye Ticaret Mahkemesince ---- Esas ---- Karar sayılı ilamı ile davalı .----hakkında ----- Asliye Ticaret Mahkemesine yetkisizlik kararı verilerek dosyanın mahkememize tevzi edildiği diğer davalı yönünden ise ---- Asliye Ticaret Mahkemesince ---- Esas ----- Karar sayılı ilamı ile birleştirme kararı verilerek mahkememize gönderilmekle yapılan yargılama da davacı şirketin 2017-2018 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davalı ----- 2017-2018-2019 yıllarına ait ibraz ettiği ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğu, defterlerin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, kayıtların düzenli ve yasalara uygun tutulduğu, ticari defterlerin HMK 222 maddesi uyarınca sahibi lehine delil vasfına haiz olduğu, davacı şirketin sahibi lehine delil niteliğine haiz ticari defterlerine göre Davalı ----404.962.,48 TL alacaklı olduğu,davalı ----- sahibi lehine delil niteliğine haiz ticari defterlerine göre davalı ---- 350.620,64 TL alacaklı olduğu, davacı ----- ile Davalı ---- ticari defter kayıtlarında karşılıklı ticari ilişkinin olmadığı, dosyaya sunulan bilgi ve belgelere göre, davaya konu taşınmaz ile ilgili olarak davacı ----Şirketi ile davalı -----arasında akdedilen sözleşmede yapılması öngörülen imalatların, tespit tarihi itibariyle tamamlanmadığı, bilirkişi tespit raporuna göre, işin feshedildiği 03.10.2018 tarihine kadar davacı şirketin yapmış olduğu işler tutarının, KDV dahil 759.325.-TL olduğu, davalılar arasında akdedilen sözleşmenin feshedildiği 03.10.2018 tarihinden sonra kalan işlerin, davacı şirket tarafından tamamlanmış olduğu, ---- ile ----- arasında adi yazılı şekilde, “Yüklenici Sözleşmesi” başlıklı sözleşmenin kurulduğu, sözleşmedeki irade açıklamaları incelendiğinde sözleşmenin TBK m. 470 hükmüne göre “eser sözleşmesi”, -----“işsahibi”, ----- Projenin ise “yüklenici” olduğu; sözleşme konusunun ----Fırını Yatırımı Yapım İşi inşaatındaki sayılan işler olarak belirlendiği; sözleşmenin 10.2 maddesinde işin bitiş tarihinin ise 01.04.2018-30.06.2018 arasında olacağının Kararlaştırıldığı, sözleşme bedelinin de birim fiyatlar üzerinden belirlendiği; hakedişlerin ise sözleşmenin 12.2 maddesinde kararlaştırıldığı; sözleşmenin 18. maddesinde de yüklenici ---- Proje’nin, bu sözleşmede taahhüt ettiği işleri, alacaklarını, hakedişlerini, sözleşmeyi, şirketini işsahibi ----- yazılı muvafakati olmaksızın başkasına kısmen veya tamamen devredemeyeceği hususunda anlaşmaya varıldığı, davacının ---davalının ise --- olduğu T.C. -----Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ----. sayılı alacak davasında 20.04.2020 tarihinde sunulan bilirkişi raporunda özetle ----- tarafından işin süresinde teslim edilmediği, ---- sözleşmeyi fesih beyanında haklı olduğu kanaatine varıldığı, dosyaya mali yönden sunulan bilirkişi raporunda ---- proje şirketi ile ---- arasında ticari ilişkinin olmadığının tespit edildiği, dosyaya sunulan sözleşmeler de incelendiğinde, kurulan eser sözleşmelerinde davalılardan ---- davacı ----karşı borç altına girmediği, “borcun nispiliği ilkesi” gereğince ’---- davacı ---- proje ile kurduğu sözleşmesel ilişkiden ötürü davalı ----- sorumlu olmayacağı kanaatine varıldığı,kaldı ki davalılar arasında TBK m. 162 hükmüne göre müteselsil sorumluluğun doğduğunu gösteren bir delile de rastlanmadığı, usul ve yasaya uygun bilirkişi raporları hükme esas alınarak ---- Asliye Ticaret Mahkemesince ---- Esas ---- Karar sayılı ilamı ile davalı ----hakkında ---- Asliye Ticaret Mahkemesine yetkisizlik kararı verilerek mahkememize tevzi edilen asıl davanın reddine birleşen davanın taleple bağlı kalınarak 350.000,00 TL alacağın temerrüt tarihi olan 16/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı -----alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; A-ASIL DAVANIN REDDİNE, 1-Alınması gerekli 615,40 TL harcın davacı vekilince dava açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 5.977,13 TL harçtan karşılanarak bakiye 5.361,73 TL harcın davacıya iadesine, 2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 3-Asıl davada davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 4-Asıl davada davalı ----ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca belirlenecek 56.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak dava ---- ŞİRKETİNE verilmesine, 5-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine, B-BİRLEŞEN DAVANIN KABULÜNE, 2-350.000,00 TL alacağın temerrüt tarihi olan 16/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ---- alınarak davacıya verilmesine, 3-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 23.908,50 TL harcın TL'nin dava açılırken davacı tarafça peşin olarak yatırılan 5.977,13 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 17.931,37 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvurma harcı, 5.977,13 TL peşin harç olmak üzere toplam 6.013,03 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 3.000,00 TL bilirkişi ücreti, 479,50TL posta gideri olmak üzere toplam 3.479,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 56.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ----- ŞİRKETİ dan tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine, Dair davacı ve vekillerinin yüzüne karşı, davalı ---- vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.